Του Βασίλη Γεωργιώτη / Φωτογραφία: Moha Al Swearengen

Σε έναν φυσιολογικό κόσμο ο Μουτάζ Μπαρσίμ θα ήταν άλλος ένας καθημερινός υπέρβαρος Καταριανός πιτσιρικάς λεφτάς, που θα «σκότωνε» τον χρόνο του προσποιούμενος ότι εργάζεται κλεισμένος σε ένα αχανές, πολυτελές γραφείο ενός πολυώροφου κτιρίου, θα αγόραζε και θα οδηγούσε, πιο ριψοκίνδυνα και από τον χειρότερο Έλληνα οδηγό, πανάκριβα μεγάλου κυβισμού αυτοκίνητα, θα κάπνιζε σίσα μανιωδώς και θα έπαιζε σε όλη την υπόλοιπη ελεύθερη ώρα του με το κινητό του ή με την πιο σύγχρονη παιχνιδομηχανή.

Ο Μπαρσίμ όμως δεν ζει σε έναν φυσιολογικό κόσμο. Επέλεξε να ταξιδέψει σε ένα ονειρικό μέρος, όπου όλοι υποκλίνονται στο ταλέντο του, την προσωπικότητά του και τον αναγνωρίζουν ως τον καλύτερο αθλητή στον πλανήτη του κλασικού αθλητισμού. Ένα όνειρο, ένα ταξίδι που δυσκολεύτηκε ακόμα και ο ίδιος στην αρχή να πιστέψει και να ακολουθήσει. Στριφογυρνούσε δεξιά και αριστερά μήπως και καταφέρει να ξυπνήσει, όμως τώρα απολαμβάνει όσο τίποτα άλλο στη ζωή και δεν θα το εγκαταλείψει αν δεν εκπληρώσει δύο ακόμα αποστολές: την κατάκτηση του ολυμπιακού τίτλου και την κατάρριψη του παγκόσμιου ρεκόρ.

Στο εμιράτο του Κατάρ, τη χώρα με το μεγαλύτερο κατά κεφαλήν εισόδημα στον κόσμο, δεν είναι συνηθισμένο για έναν νεαρό έφηβο να επιλέξει τον δρόμο της σκληρής προπόνησης και της θυσίας όλων των εύκολων απολαύσεων που είναι απλωμένες προκλητικά μπροστά του. Όσοι ακολουθούν τα σπορ, συνήθως διαλέγουν τον μηχανοκίνητο αθλητισμό ή την ιππασία και κάποιοι λίγοι τη σκοποβολή. Συνηθισμένο, δε, είναι το φαινόμενο τις εθνικές ομάδες του Κατάρ να απαρτίζουν ξένοι αθλητές που είτε είναι γόνοι οικονομικών μεταναστών που έχουν γεννηθεί στη χώρα ή αποκτώνται με μεταγραφή, συνήθως από άλλα μουσουλμανικά κράτη.

Ο πατέρας του Μουτάζ, Εσά, γεννήθηκε στο Κατάρ και ήταν υπήκοος της χώρας, αλλά είχε σουδανική καταγωγή. Περιέργως όχι μόνο επέλεξε τον στίβο για να αθληθεί, αλλά ειδικεύτηκε και στο βάδην, ένα ιδιαίτερα κοπιαστικό αγώνισμα, που γίνεται ακόμα πιο δύσκολο σε μια χώρα όπου το πολύ θερμό κλίμα αποτελεί ανασταλτικό παράγοντα για βαριά, πολύωρη προπόνηση. Ο Εσά δεν έγινε ποτέ μεγάλος αθλητής, έπαιρνε όμως σχεδόν πάντα μαζί του στο στάδιο τον μικρό Μουτάζ, που τον μάγευαν ακόμα το ποδόσφαιρο, η Μίλαν και η Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ. Ο Εσά είχε σκοπό να μεταδώσει στα παιδιά του το μικρόβιο του κλασικού αθλητισμού. Και το πέτυχε.

Δεν άργησε η ώρα που ο μικρός, πανύψηλος, αδύνατος Μουτάζ πήρε το σακίδιό του και πήγε, συνοδεία του πατέρα του, στο στάδιο για την πρώτη του προπόνηση. Ήταν 12 ετών. Για τους περισσότερους Καταριανούς αθλητές στίβου της ηλικίας του, ο ήρωας των παιδικών τους χρόνων ήταν ο χάλκινος ολυμπιονίκης των 1.500 μ. στη Βαρκελώνη Μοχάμεντ Σουλεϊμάν ή ο σπρίντερ Ταλάλ Μανσούρ (μετάλλιο στο Παγκόσμιο κλειστού το 1993), για τον Μουτάζ όμως τον ρόλο αυτό έπαιξε ο πατέρας του.

«Ο πατέρας μου είναι αυτός που με ενέπνευσε, το πρότυπό μου. Στους πρώτους μου αγώνες ήταν πάντα εκεί, στο στάδιο, για να με ενθαρρύνει. Του χρωστάω πολλά», λέει ο ίδιος.

O μάνατζερ εθνικών ομάδων της ομοσπονδίας του Κατάρ και πρώην γυμναστής στο κλαμπ Αλ Ραγιάν, Χαλίφα Αμπντουλμαλίκ, περιγράφει τα πρώτα δειλά βήματα του Μπαρσίμ.

«Θυμάμαι τον πάτερα του Εσά να τον φέρνει στο στάδιο. Στην αρχή δοκίμασε τις μεσαίες αποστάσεις, αλλά όταν έβγαλε δελτίο ο τότε προπονητής του, Αμπντούλ Χαμντί, τον πέρασε στα άλματα, μήκος και ύψος. Δεν άργησε να δείξει το πλούσιο ταλέντο του και για να τον βοηθήσουμε να προοδεύσει φέραμε από τη Σουηδία τον Πολωνοσουηδό επιτυχημένο προπονητή αλμάτων Στάνισλαβ Στσίρμπα (κόουτς του Λίνους Τόρνμπλαντ 2ος Παγκόσμιο Κλειστού 2006).

Στην αρχή η συνεργασία τους ήταν κάθε άλλο παρά αρμονική. Ο Στάνλεϊ ήταν πολύ αυστηρός και ο Μουτάζ ατίθασος και πάντα αργοπορημένος στην προπόνηση.

Θυμάμαι τον Μουτάζ να λέει ‘‘ο καινούργιος μιλάει πολύ και βάζει συνέχεια κανόνες’’. Έπειτα από δύο εβδομάδες ο κόουτς ήθελε να τα παρατήσει και να φύγει. Σταδιακά η κατάσταση βελτιώθηκε και σήμερα είναι πια σαν πατέρας και γιος. Ο Μουτάζ τον ακούει με ανοιχτό το στόμα και ο Στάνλεϊ τον αποκαλεί ‘‘διαμάντι μου’’».

Η πορεία της καριέρας του Μουτάζ άλλαξε το 2007, όταν διακρίθηκε σε έναν τοπικό αγώνα και του προσφέρθηκε υποτροφία φοίτησης από την περίφημη ακαδημία Aspire, που διαθέτει τις καλύτερες αθλητικές εγκαταστάσεις στον κόσμο. Η ακαδημία ήταν στα πρώτα χρόνια της καριέρας του το δεύτερο σπίτι του. Σχολείο, προπόνηση, διάβασμα και πάλι προπόνηση. Το 2009 βελτίωσε το ρεκόρ του από το 2,07 στο 2,14 και τον χειμώνα του 2010 κέρδισε το Ασιατικό Πρωτάθλημα σε σάλα στην Τεχεράνη και πέταξε στα 2,25 κερδίζοντας ένα εισιτήριο για το Παγκόσμιο Κλειστού στην γενέτειρά του Ντόχα τον Μάρτιο.

Λίγο πριν αγωνιστεί στον προκριματικό στο Aspire Dome, το στάδιο όπου γυμναζόταν καθημερινά και συναντήσει την… αδυναμία του, τον παγκόσμιο πρωταθλητή Γιάροσλαβ Ριμπακόφ και τους άλλες μεγάλους άλτες, ο μικρότερος αθλητής της ομάδας του Κατάρ έλεγε:

«Το συναίσθημα είναι εκπληκτικό. Μόνο οι εμπειρίες που θα αποκομίσω από τη συμμετοχή μου είναι ανεκτίμητες.

Θα προσπαθήσω για το καλύτερο. Θέλω να αποδείξω ότι κάτι αξίζω κι εγώ. Αισθάνομαι τυχερός που μπορώ να σπουδάζω και να προπονούμαι ταυτόχρονα σε αυτές τις υπέροχες εγκαταστάσεις. Θέλω να μπω στον τελικό, αλλά ο μεγάλος μου στόχος είναι το Παγκόσμιο Εφήβων το καλοκαίρι».

Στον αγώνα εκείνο ο Μουτάζ δεν μπήκε στον τελικό, αλλά λίγους μήνες αργότερα πέρασε το 2,31 και κέρδισε τον παγκόσμιο εφηβικό τίτλο στο Μόνκτον του Καναδά.

Όποιος τον είδε εκείνο το καλοκαίρι αντιλήφθηκε ότι μικρός ήταν φτιαγμένος για μεγάλα πράγματα.

Το 2012 κέρδισε το χάλκινο ολυμπιακό μετάλλιο στο Λονδίνο και το 2013 πέρασε για πρώτη φορά τα 2,40. Ξεκίνησε το 2014 με την κατάκτηση του παγκόσμιου τίτλου σε κλειστό στίβο στο Σόποτ και αφού πέρασε το καλοκαίρι πολιορκώντας ασφυκτικά το παγκόσμιο ρεκόρ, το Σεπτέμβρη πήδηξε στις Βρυξέλλες 2,43, μόλις δύο πόντους χαμηλότερα από το 2,45 του Χαβιέρ Σοτομαγιόρ.

Το 2015 ξεκίνησε με 2,41 στον κλειστό και νέα στρατηγική.

«Δεν θα κάνω πια πολλούς αγώνες. Λίγους και καλούς. Μεγάλος στόχος είναι το παγκόσμιο ρεκόρ». Ο Μουτάζ όμως στάθηκε άτυχος στο peak της καριέρας του, αφού ταλαιπωρήθηκε από πόνους στη μέση, που προφανώς είχε αντιληφθεί νωρίτερα για αυτό και είχε αποφασίσει να μειώσει τις αγωνιστικές του παρουσίες.

Την απογοήτευση από τις 4ες θέσεις στο Παγκόσμιο ανοιχτού του 2015 στο Πεκίνο και κλειστού το 2016 στο Πόρτλαντ, διαδέχτηκε η ευφορία για το αργυρό ολυμπιακό μετάλλιο στο Ρίο, το πρώτο στην ιστορία του Κατάρ, αν και ήταν ολοφάνερο ότι οι χαμηλότερες θέσεις του στο βάθρο δεν ταίριαζαν στο απίστευτο ταλέντο του. Ο ίδιος όμως έπλεε σε πελάγη ευτυχίας: «Λίγες στιγμές μετά τον τελικό χτύπησε το κινητό μου. Ήταν η Α.Ε. ο εμίρης Σεΐχ Ταμίμ μπιν Χαμάντ Αλ Θάνι! Ήταν 3 το πρωί στο Κατάρ κι όμως έμεινε ξύπνιος για να δει την προσπάθειά μου. Τότε συνειδητοποίησα για πρώτη φορά ότι ένα ολόκληρο έθνος παρακολουθεί τους αγώνες μου. Αυτό το γεγονός με φορτώνει με μεγαλύτερες ευθύνες. Ωστόσο είμαι πλέον πολύ εξοικειωμένος με καταστάσεις πίεσης και άγχους», θα εξομολογηθεί ο 25χρονος τότε Μουτάζ.

Το 2017 θα μπει πιο αποφασισμένος από τότε. Για πρώτη φορά θα προσπεράσει τον κλειστό και θα κάνει τρεις αγώνες την άνοιξη και μόλις τέσσερις το καλοκαίρι πριν από το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα. Θα ταξιδέψει στο Λονδίνο αήττητος μεν, αλλά με 2,38 επίδοση χρονιάς και χαμηλό προφίλ. Να όμως που σε αυτή την «ήσυχη» σεζόν θα καταφέρει επιτέλους να φτάσει στην κορυφή. Για να βάλει το κερασάκι στην τούρτα θα κάνει μετά το Λονδίνο δύο αγώνες στα 2,40 και θα κερδίσει και τον τελικό του Ντάιαμοντ Λιγκ στις Βρυξέλλες φτάνοντας στο 12 στα 12.

Το τέλος του 2017 βρίσκει τον Μουτάζ εστεμμένο παγκόσμιο πρωταθλητή και αθλητή της χρονιάς στο γκαλά της IAAF στο Μονακό! Τι άλλο απομένει να ζήσει ο συμπαθέστατος Καταριανός στον παραμυθένιο του ταξίδι;

«Θέλω το χρυσό το 2020 στο Τόκιο και το παγκόσμιο ρεκόρ. Ίσως κάνω και 2,50 μια μέρα, αλλά πάνω από όλα πρέπει να μείνω ήρεμος και συγκεντρωμένος. Η δίψα μου για μετάλλια και διακρίσεις δεν έχει σβήσει».

Τι χρειάζεται για να φτάσει στο ρεκόρ; «Εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Την κατάσταση που βρίσκεσαι, τις καιρικές συνθήκες. Το ρεκόρ θα βρίσκεται συνέχεια στην άκρη του μυαλού μου, μέχρι να καταφέρω να το καταρρίψω», απαντά ο Μουτάζ.

Ο Αμπντουλμαλίκ πιστεύει ότι ο Μουτάζ δεν θα ησυχάσει μέχρι να τα καταφέρει:

«Ό,τι κι αν έχει πετύχει στη ζωή του, ο Μουτάζ παραμένει από τη μία ταπεινός και από την άλλη πεινασμένος. Δεν θα σταματήσει έως ότου να εκπληρώσει τους στόχους του. Αυτός είναι ο χαρακτήρας του».

«Ο Μουτάζ είναι εθνικός θησαυρός. Οι εμφανίσεις και τα μετάλλιά του έχουν εμπνεύσει μια ολόκληρη γενιά όχι μόνο στο Κατάρ, αλλά και στις γειτονικές χώρες. Είμαστε υπερήφανοι για αυτόν», λέει ένας άλλος συμπατριώτης του, ο αντιπρόεδρος της IAAF Νταχλάν Αλ Χαμάντ.

Πριν από το Τόκιο, ο «εθνικός θησαυρός» βοήθησε με τον εμπνευσμένο λόγο του και την εν γένει παρουσία του το Κατάρ στην επιτυχημένη προσπάθεια να φέρει το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του 2019 στην Ντόχα.

«Το αξίζαμε και θεωρώ ότι θα διοργανώσουμε το καλύτερο πρωτάθλημα όλων των εποχών. Αισθάνομαι υπερήφανος που η κορυφαία των διοργανώσεων θα γίνει στη χώρα μου και εύχομαι να κερδίσω το χρυσό μπροστά στους δικούς μου ανθρώπους».

Εκτός σταδίων ο Μουτάζ μοιάζει με τυπικό Καταριανό μόνο ως προς την αγάπη του για τα αυτοκίνητα και το «κόλλημά» του με τα social media και τα video games. Οδηγεί ένα μεγάλο, μαύρο Range Rover και δεν αποχωρίζεται το κινητό του. Επισκέπτεται όσο πιο συχνά μπορεί τους γονείς του, τα τέσσερα αδέρφια του και την αδερφή του – τον πέμπτο αδερφό του, Μοαμάερ, τον βλέπει καθημερινά αφού είναι κι αυτός άλτης του ύψους (2,28 ρεκόρ) και γυμνάζονται μαζί. Η επιτυχία δεν τον έχει διαφθείρει. Παραμένει ζεστός και φιλικός με όλον τον κόσμο.

«Έχω κάνει πολλές θυσίες στη ζωή μου, αλλά μόνο έτσι φτάνεις ψηλά. Η σημαντικότερη είναι το διάλλειμα από τις σπουδές μου. Το 2009 είπα στον εαυτό μου ‘‘δοκίμασε τις δυνάμεις σου στο ύψος κι αν δεν τα καταφέρεις, συνεχίζεις τις σπουδές σου’’. Εκείνο το καλοκαίρι κέρδισα το Παγκόσμιο εφήβων. Τότε αποφάσισα να αφοσιωθώ στον αθλητισμό. Έχω ένα σπάνιο ταλέντο, αλλά η ακμή δεν διαρκεί για πάντα. Λίγοι συνεχίζουν σε υψηλό επίπεδο μετά τα 28 ή τα 29 τους χρόνια. Αντίθετα, μπορώ να επιστρέψω στα θρανία και να αποφοιτήσω από το πανεπιστήμιο μετά τα 30».

Ο κόσμος του στίβου, βέβαια, εύχεται η αναπόφευκτη κάμψη του να καθυστερήσει όσο γίνεται περισσότερο, έτσι ώστε να συνεχίσουμε όλοι να θαυμάζουμε το σπάνιο ταλέντο αυτού του παιδιού. Και ο ίδιος ο Μουτάζ Μπαρσίμ θα συνεχίσει, έτσι, να ζει στον δικό του παραμυθένιο κόσμο.